گرفتارند . از بين بردن حقّ محرومان و تعدّى به فقيران و مسكينان ، و از زندگانى مترفّهانه بهرمند شدن در مقابل ديدگان آنها ، همان بهرمند شدن از چرك و خون است كه در آخرت به صورت غِسلين ظهور پيدا مىكند . بارى در اين آيات مباركات مردم را به دو دسته تقسيم كرده است ؛ يك دسته افرادى هستند كه نامهء عمل به وسيلهء طرف راست ، و دستهء ديگر افرادى هستند كه نامه از جانب چپ به آنان داده مىشود . حال بايد ديد معناى يمين و شِمال ( راست و چپ ) چيست ؟ معناى رسيدن نامه عمل از سمت راست و چپ يمين و شِمال را در لغت به دو طرف انسان كه قوىّ و ضعيف هستند ميگويند يا به دو دست كه در جانب قوّت و جانب ضعف قرار دارد ؛ و يا به طرف سعادت و نيكبختى و طرف شقاوت و بدبختى اطلاق مىكنند . ولى در اين آيات مسلّماً مراد از يمين و شمال همان ناحيهء سعادت و كاميابى ، و ناحيهء شقاوت و خسران و محروميّت است ؛ و چون در لغت عرب به راست و يمين ، تفأُّل به امور خيرات و مبرّات و سعادت و عافيت و رحمت ميزنند و راست را به فال نيك ميگيرند ؛ و به چپ و شمال تشأُّم به امور كدورت‌آميز و نكبت بار و ذلّت‌آور ميزنند و چپ را به فال بد ميگيرند ، بنابراين يمين و شمال كنايه از دو ناحيهء سعادت و شقاوت استعمال شده است ؛ يعنى نامهء عمل از ناحيهء سعادت و رحمت و عافيت و سلامت ، و يا از ناحيهء شقاوت و نكبت و مذلّت به